Mar28
Η ΔΥΤΙΚΗ ΡΟΥΜΕΛΗ ΤΩΝ ΘΡΥΛΩΝ: Παραθαλάσσια Δωρίδα
3/28/2013 12:55:00 PM by Giannis
Ο Κορινθιακός Κόλπος, άλλοτε γαλήνιος και ειρηνικός, αντανακλά στα γαλάζια νερά του τις ακρώρειες της Στερεάς Ελλάδας και του Μοριά. Αλλοτε πάλι σκοτεινός και άγριος σαν θυμωμένος θεός, αφρίζει δίνοντας στην τοπιογραφία των ρουμελιώτικων ακτών δραματική όψη. Ο μεγαλύτερος κλειστός κόλπος της Μεσογείου σίγουρα αποτελεί έναν φυσικό χώρο μοναδικό που σε μαγεύει οποιαδήποτε εποχή του χρόνου.
Αφήνοντας πίσω τη ναυτική πολιτεία του Γαλαξιδιού και οδηγώντας δυτικά προς Ναύπακτο, ο δρόμος ακολουθεί με σχολαστικότητα το πολυσχιδές περίγραμμα των ακτών του Κορινθιακού Κόλπου.
Η έντονη γεωφυσική ποικιλομορφία της περιοχής οφείλεται κατά κύριο λόγο στα μεγάλα βουνά της Ρούμελης που με την τραχιά, στιβαρή παρουσία τους προσδιορίζουν με μοναδικό τρόπο την προσωπικότητα αυτού του τόπου.
 
Το λιμανάκι του Μαραθιά
Παρνασσός, Βαρδούσια, Λιδορικιώτικα βουνά και τα όρη της Ναυπακτίας βυθίζονται στη θάλασσα χαρίζοντας στις ακτές ένα έντονο ανάγλυφο που κρύβει απροσδόκητες εκπλήξεις και αποκαλύπτει ονειρεμένες θαλασσινές γωνιές.
Παλιότερα ο οδικός άξονας που συνέδεε την Ιτέα και το Γαλαξίδι με τη Ναύπακτο και το Αγρίνιο είχε εντελώς διαφορετική χάραξη, αφού σκαρφάλωνε με κόπο τις βουνοπλαγιές, ανέβαινε στο Λιδορίκι και στη συνέχεια στριφογυρίζοντας σαν τεράστιο φίδι ανάμεσα σε ράχες και γκρεμοτόπια, κατηφόριζε για Ναύπακτο. Ετσι τα παραλιακά χωριά του Κορινθιακού καθώς έπρεπε να ζήσουν μια μικρή περιπέτεια για να επικοινωνήσουν με τον «έξω κόσμο», έμαθαν αναγκαστικά να χρησιμοποιούν τη θαλάσσια οδό.
Σήμερα ακολουθώντας τον παράκτιο δρόμο ο ταξιδιώτης συναντά διαδοχικά στο διάβα του μικρούς ή μεγαλύτερους οικισμούς που αγγίζουν το κύμα: Αγιοι Πάντες, Πάνορμος, Ερατεινή, Αγιος Νικόλαος, Γλυφάδα, Μαραθιάς, Μοναστηράκι...
 
Σούρουπο στο γραφικό λιμανάκι της Ερατεινής.
Η εντυπωσιακή αυτή ακτογραμμή καθώς ξεδιπλώνεται σε μήκος πολλών χιλιομέτρων παίζει με τα χρώματα και το φως. Πράσινο και γαλάζιο εναλλάσσονται παντού, αφήνοντας πινελιές όλων των αποχρώσεων σε αυτή τη ζωγραφισμένη από τη φύση γωνιά της ελληνικής γης που ξέρει να τα συνδυάζει όλα.
Το καλοκαίρι οι παραθεριστές κατακλύζουν σαν πολύβουο μελίσσι τις υπέροχες ακρογιαλιές της Ερατεινής, του Τολοφώνα, του Πάνορμου, της Σεργούλας απολαμβάνοντας τα διαυγή νερά. Στα βράχια του ακρωτηρίου της Ψαρομύτας, ή στις ξέρες στα Τριζόνια θα βουτήξουν οι ψαροντουφεκάδες για χταπόδια και μεγάλα πετρόψαρα. Στην απλωτή αμμουδιά της Χιλιαδούς οι φίλοι των θαλάσσιων σπορ θα «ανοίξουν πανιά», καθώς οι τοπικοί άνεμοι ευνοούν όσους ασχολούνται με το wind surf και το kite surf.
 
Τολοφώνας, απομεινάρια της βυζαντινής Εκκλησίας της Ευαγγελίστριας Πολυπορτούς.
Τον χειμώνα οι κατάφυτες ακτές άλλοτε δέρνονται από τα μανιασμένα κύματα κι άλλοτε πάλι γαλήνιες μοιάζουν με λίμνες που αντανακλούν στα νερά τους τη ομορφιά του τοπίου. Η άνοιξη είναι χάρμα οφθαλμών καθώς έρχεται νωρίς σε τούτες τις απάγκιες θαλασσινές αγκαλιές και γεμίζει με μυριάδες χρώματα κάθε σπιθαμή γης.
Την ίδια στιγμή, μόλις λίγα χιλιόμετρα βορειότερα στην καρδιά των Δωρικών βουνών, ο χειμώνας στρογγυλοκάθεται μέχρι τον Μάη στις ακρώρειες και τις σκεπάζει με τα βαριά, λευκά στρωσίδια του. Αλήθεια, σε πόσους τόπους μπορείς ν' αφήσεις το ανοιξιάτικο ακρογιάλι και από τη μια στιγμή στην άλλη να βρεθείς στα χιονισμένα έλατα;
 
Τα Τριζόνια, όπως τα βλέπουμε ανεβαίνοντας προς Ελαία.
Ερατεινή - Τολοφώνας
Διαβάζουμε στην εγκυκλοπαίδεια «Ο όρος Πάνορμος είναι αρχαίος ελληνικός τον οποίο αναφέρει και ο Oμηρος. ''Πάνορμος'' χαρακτηρίζεται γενικά ο όρμος ή ο λιμένας που παρέχει ασφάλεια στα πλεούμενα επί παντός καιρού. Προέρχεται εκ των λέξεων παν + ορμίζομαι (με ασφάλεια)».
Με αυτόν ακριβώς τον όρο θα μπορούσε να χαρακτηρίσει και ο ερχόμενος από Γαλαξίδι ταξιδιώτης το τοπίο που θ' αντικρίσει στον όρμο της Λεμονιάς, ή στο Γιαλό, γνωστό ωστόσο σήμερα και ως λιμανάκι του Πανόρμου.
 
Η όμορφη ακτή της Σπηλιάς.
Από το ύψος του δρόμου όλα εδώ μοιάζουν με ζωγραφιά. Η παραλία, το μικρό αγκυροβόλιο, τα σπίτια που σχεδόν ακουμπούν στη θάλασσα. Λίγο πιο πίσω από το ακρογιάλι προς την πλευρά του βουνού βρίσκεται το Επάνω Χωριό. Το παλιότερο όνομά του ήταν Κύσσελη. Σε Λεμονιά μετονομάστηκε το 1828 και το 1931 σε Πάνορμος. Η περιοχή στην αρχαιότητα κατοικούνταν από τους Οζολούς Λοκρούς και εδώ αναπτυσσόταν το πολεοδομικό συγκρότημα της πόλης Φαιστίνος, γνωστή για το Ιερό του Απόλλωνα σύμφωνα με αναφορές του αρχαίου περιηγητή Παυσανία.
Αμέσως μετά τον Πάνορμο συναντάμε την Ερατεινή, παλιότερα γνωστή με την ονομασία Χάνι, όνομα και πράγμα αφού πριν από τη δημιουργία του παραλιακού δρόμου ήταν σταθμός διανυκτέρευσης όσων κατέβαιναν από τα ορεινά για να πάρουν το καράβι προς Πειραιά ή Αίγιο.
 
Μοναστηράκι, το Παραθάλασσο.
Oταν κατασκευάστηκε ο οδικός άξονας που συνέδεσε παραλιακά τα χωριά του Κορινθιακού με το Γαλαξίδι και τη Ναύπακτο -δυνατότητα ανύπαρκτη μέχρι το 1973-, η Ερατεινή εκμεταλλευόμενη τις καθαρές της θάλασσες και το γραφικό της περιβάλλον εξελίχθηκε σε καλοκαιρινό παραθεριστικό κέντρο. Σήμερα μετά τη σύσταση των Καλλικρατικών Δήμων, η παράκτια πολίχνη έγινε το διοικητικό κέντρο του διευρυμένου Δήμου Δωρίδας.
Μπορεί η Ερατεινή να θεωρείται παραθαλάσσιος προορισμός, όμως καθώς τη χωρίζουν μόλις λίγα χιλιόμετρα από τον ορεινό όγκο των Βαρδουσίων και των Λιδορικιώτικων βουνών, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και τον χειμώνα σαν εφαλτήριο για θαυμάσιες ορεινές αποδράσεις προς τα βουνά που κρέμονται πάνω από τις ακτές του Κορινθιακού Κόλπου.
 
Στην κοίτη του Καρουτιοπόταμου και στην κορφή του βράχου δεσπόζει το εκκλησάκι της Αγίας Ελεούσας.
Τον Ιούνιο η Ερατεινή υποδέχεται το καλοκαίρι με την καθιερωμένη «Γιορτή της Τράτας», θυμίζοντας σε όλους τις θαλασσινές της καταβολές (πληροφορίες: www.dorida.gr)
Στα δυτικά της Ερατεινής συναντάμε τον οικισμό του Τολοφώνα (παλιότερα Βιτρινίτσα) με την υπέροχη ακρογιαλιά να απλώνεται στα πόδια του και αρκετά ενοικιαζόμενα δωμάτια και ξενοδοχεία δίπλα στο κύμα.
Ψηλότερα πάνω στο λόφο σώζονται τμήματα του φρουρίου και του τείχους της αρχαίας Τολοφώνας.
 
Στη θέση Παλαιόκαστρο κοντά στην κοίτη του ποταμού Ξεριά διακρίνονται τα απομεινάρια της άλλοτε σπουδαίας βυζαντινής Εκκλησίας της Ευαγγελίστριας Πολυπορτούς.
Δυτικά στην άκρη του κάβου της Ψαρομύτας δεσπόζει ο παλιός φάρος του 1894, κτισμένος σε σημείο με θαυμάσια θέα στον Κορινθιακό κόλπο και τις απέναντι ακτές του Μοριά. Εδώ θα έρθετε ακολουθώντας 2 χιλιόμετρα βατού χωματόδρομου.
Επόμενη στάση το γραφικό ψαροχώρι του Αγίου Νικολάου που πήρε το όνομά του από το εκκλησάκι που δεσπόζει πάνω στην αντικρινή βραχονησίδα. Ο οικισμός διαθέτει πεντακάθαρη βοτσαλωτή παραλία και πολύ καλές ψαροταβέρνες με δικό τους καΐκι εξασφαλίζοντας έτσι το φρέσκο ψάρι. Από εδώ αναχωρεί και το φεριμπότ για το Αίγιο.
 
Eλια, Μπαλκόνι στον Κορινθιακό
Δεν έχει τουριστικές περγαμηνές, ούτε αξιόλογες υποδομές. Ομως το χωριό Ελιά καθώς βρίσκεται 400 μέτρα ψηλά στη ράχη βουνού, ατενίζει τον Κορινθιακό Κόλπο από θέση πραγματικά προνομιακή. Προσεγγίζεται από τον παραλιακό οικισμό της Σπηλιάς ακολουθώντας ανηφορικό και με έντονες στροφές δρόμο για 7 χιλιόμετρα. Αν έρθετε μέχρι εδώ αξίζει να αναζητήσετε την εκκλησία της Αγ. Ελεούσας που είναι κτισμένη στην εσοχή απόκρημνου βράχου.
Ο ορεινός Πύργος
Οκτώ χιλιόμετρα βόρεια από την παραλία του Μαραθιά, στη ρίζα του βουνού Πύργος (υψόμ. 1.015) συναντάμε το χωριό Πύργος κτισμένο σε ύψος 550 μέτρων πάνω από τη θάλασσα. Οι κάτοικοί του κατέβηκαν και ίδρυσαν τα επίνεια Σεργούλα και Μαραθιάς. Σε μικρή απόσταση από τον οικισμό -που πλέον τον χειμώνα δεν κατοικείται- έχουν εντοπισθεί ίχνη αρχαίου οικισμού και οχυρού πύργου.
 
Τριζόνια: Ιδανικό ησυχαστήριο
Λίγο πιο δυτικά, αντίκρυ από τα χωριά Σπηλιά και Γλυφάδα συναντάμε τα Τριζόνια. Πρόκειται για μια συστάδα νησίδων που αποτελείται από τα μικρονήσια Τριζόνια, Πρασούδι, Αϊ-Γιάννης και Πλάνεμι. Το μεγαλύτερο από αυτά και το μόνο κατοικήσιμο είναι η νησίδα Τριζόνια που βρίσκεται σε απόσταση περίπου πεντακοσίων μέτρων από τις ακτές της Φωκίδας και από τα χωριά Σπηλιά και Γλυφάδα. Το σύνολο της έκτασής της δεν ξεπερνά τα 2,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα με μέγιστο μήκος μόλις 3 χιλιόμετρα.
Στον οικισμό Χάνια Τριζονιών αφήνεις πίσω σου την ιδέα της αυτοκίνησης και επιβιβάζεσαι στο σκάφος που πραγματοποιεί σχεδόν κάθε μία ώρα το δρομολόγιο για την απέναντι μικροσκοπική στεριά. Εδώ δεν σε τρομάζουν τα πολύωρα θαλασσινά ταξίδια του Αιγαίου. Με το που θα μπεις στο πλοιάριο, έφτασες! Το καλωσόρισμα είναι λιτό, νησιώτικο. Τα Τριζόνια σε υποδέχονται ήρεμα και σιωπηλά. Την ησυχία εδώ δεν θα την ακούσεις μόνο, αλλά και θα τη νιώσεις, καθώς δεν κυκλοφορούν μηχανοκίνητα οχήματα. Ετσι από την πρώτη κιόλας στιγμή θα αισθανθείς να χαλαρώνεις μέχρι σύντομα να ανακτήσεις τους αργούς, φυσιολογικούς βιορυθμούς σου.
Ενα γραφικό αγκυροβόλιο σε υποδέχεται πλαισιωμένο με τα τραπεζάκια από τις λιγοστές ψαροταβέρνες και γεμάτο ευωδιές από φρεσκοψημένους ψαρομεζέδες. Πιο πέρα, η κατάφυτη ενδοχώρα γίνεται ιδανική για υπέροχους ξεκούραστους περιπάτους, ενώ το καλοκαίρι στις μικρές αμμουδιές οι βουτιές σε διάφανα νερά θα σου μείνουν αξέχαστες.
Αυτή η σχεδόν μεταφυσική γαλήνη του νησιού ήταν που στα τέλη της δεκαετίας του '50 μάγεψε τον πάμπλουτο Ελληνα εφοπλιστή Ωνάση, όταν αναζητούσε να αγοράσει το δικό του νησί. Ετσι προσπάθησε να πείσει τους ντόπιους να του πουλήσουν τις περιουσίες τους, όμως τελικά δεν τα κατάφερε και στράφηκε στον Σκορπιό.
Πιθανολογείται ότι στα νεότερα χρόνια οι πρώτοι κάτοικοι ήταν οικογένειες από την Ηπειρο και την ορεινή Ρούμελη που εγκαταστάθηκαν εδώ κυνηγημένες από τον Αλή Πασά και τις δολοπλοκίες του. Κύρια ασχολία τους, όπως είναι φυσικό, ήταν το ψάρεμα και ήδη από τις αρχές του 20ού αιώνα τα Τριζόνια διέθεταν ασφαλές λιμάνι και φάρο.
Το μοναδικό χωριό με καμιά πενηνταριά σπίτια όλα και όλα, βρίσκεται κτισμένο στο στενότερο σημείο του νησιού, στον μυχό ενός ορμίσκου που βλέπει την απέναντι ακτή της Ρούμελης. Λίγα μέτρα από το λιμάνι και προς τα νότια διαγράφεται ένας δεύτερος βαθύς και καλογραμμένος κόλπος.
Εδώ μόλις πριν από λίγα χρόνια δημιουργήθηκε μια μεγάλη μαρίνα η οποία χρησιμοποιείται ως ενδιάμεσος σταθμός για σκάφη αναψυχής που κατευθύνονται από τον Σαρωνικό και το Αιγαίο προς τον Πατραϊκό και το Ιόνιο και αντίστροφα.
Το σκηνικό γύρω από τη μικρή αποβάθρα είναι απλό, νησιώτικο και ευχάριστο. Τέσσερις ταβέρνες, ένα μπακάλικο, τα χαμηλά σπίτια των ελάχιστων κατοίκων και τρία μικρά ξενοδοχεία αποτελούν όλη κι όλη την αστική υποδομή των Τριζονιών.Στη δυτική άκρη του λιμανιού σε μια βραχώδη έξαρση κρυμμένη μέσα στα πεύκα, ξεχωρίζει η μεγάλη εκκλησιά του Αγίου Γεωργίου (1955) σε σημείο ιδανικό για να αγναντεύεις το θαλάσσιο δίαυλο.
Μπροστά από τη μικρή προκυμαία υπάρχει μια μικροσκοπική αμμουδιά που το καλοκαίρι γεμίζει με πιτσιρικάδες. Βέβαια, δεν είναι λίγοι αυτοί που βουτούν από τα βράχια. Στη θέση Πούντα, περίπου 2 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά από το λιμάνι, βρίσκεται η ομώνυμη παραλία με άμμο και πετραδάκι. Ακριβώς πίσω από τη μαρίνα προς την πλευρά του νησιού που κοιτά την Πελοπόννησο, υπάρχουν οι λιλιπούτειες παραλίες Ασπρα Χαλίκια και Καψάλες.
Ωστόσο, σαφώς καλύτερες ακρογιαλιές θα απολαύσετε απέναντι, στη Σπηλιά, στη Γλυφάδα και στη Σεργούλα.
Τριζόνια
Αν και το μυαλό μας πάει εύκολα στο συμπαθές έντομο, η προέλευση της ονομασίας των νησιών είναι πιο πιθανόν να προήλθε από παραφθορά της λέξεις «τριονήσια» καθώς με αυτό τον τρόπο περιέγραφαν οι ντόπιοι το σύμπλεγμα των Τριζονιών που περιλαμβάνει τα τρία μεγαλύτερα νησιά.
Ψηλά στο Βλαχοκάτουνο
Εξι χιλιόμετρα βόρεια από το χωριό Καστράκι σε ύψος 550 μέτρων, βρίσκεται το χωριό Τρίκορφο (παλιότερα Βλαχοκάτουνο, δηλαδή καταυλισμός Βλάχων). Εκτός από τη θαυμάσια θέα αξίζει να έρθετε εδώ για το Παλιόκαστρο ή Σιδεράλωνο που βρίσκεται λίγο έξω από τον οικισμό και πιθανόν ταυτίζεται με την ακρόπολη του αρχαίου Λοκρικού Ευπάλιου. Στην είσοδο του Τρίκορφου συναντάμε το σύγχρονο μοναστήρι του Αγ. Νεκταρίου και λίγο ψηλότερα τη Μονή Αγίων Αυγουστίνου και Σεραφείμ του Σαφώφ.
 
 
 
 
 
 
 
Πηγή:www.ethnos.gr
  
 

  

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ο ιδρυτής του “ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ” και Νομαρχιακός σύμβουλος Αν Αττικής , “έφυγε” από κοντά μας 

  

 
  
 

 

Δ.Η.Σ.Ω

 

 

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ